Contoh ulaon ditaruhon jual
1. Patua Hata (Melamar)
Dung sidung marhori-hori dinding, borhat ma paranak rap dohot uduranna hira-hira 8 -15 kaluarga laho patua hata laos marhusip tu jabu ni parboru.
Parsidohot ma di si haha-anggi ni paranak, dongan tubuna na sumolhot , boru, bere, dohot ibebere. Disagi ma bilangan ni nasida asa unang pagodanghu, alai ingkon dohot ma di si boru. Somalna nunga diboan paranak pande hatana.
Di partingkian songon on, asing do sian tingki na marhori-hori dinding na holan manggolom-golom sipanganon kue manang buah natonggi. Ianggo di parborhat ni paranak saonari laho patua hata/ marhusip ingkon do mamboan sipanganon na marsintuhu; indahan na las dohot lompan na tabo na marmiak-miak, jala lengkap ma dohot tudu-tudu ni sipanganon.
Dipihak parboru pe nunga rade manjalo haroro ni paranka jala di jou parboru ma haha-anggina (termasuk pande hata na), boru, bere, ibeberena, dohot manang piga halak dongan sahutana. Diparade parboru ma dengke si mudur-udur siadophonon nasida annon tu paranak dung sidung manjalo tudu-tudu sipanganon nabinoan ni paranak.
Dung pungu uduran ni paranak (marjarak 3-4 jabu sian bagas ni parboru) di suru ma boruna manungkun tu bagas ni parboru manang naung boi nasida ro.
Dung mangarade parboru dohot na ginokhonna manjalo haroro ni paranak, dijouhon nasida ma antong dompak pintu haroroan asa masuk ma uduran ni paranak tu bagas.
Protokol ni Paranak.
Horas Tulang…, Horas ma di Raja i. Hata ni natua-tua mandok :
Jolo nitiptip sanggar laho baen huru-huruan. Jolo pinabotohon marga asa binoto partuturan.Raja nami… ia hami naroon parboruon muna marga Butarbutar.
Horas ma di Raja i.
Protokol ni Parboru.
Horas ma tutu Amang boru.
Dung i marsijalangan ma nasida angka na naeng martondong di bagasan las ni roha. Dipeakhon paranak ma sipanganon boan – boan nasida di tonga ni jabu (manang tu ginjang ni meja di adopan ni parboru), jala didok ma hatana :
Tulang na burju..tona ni namborumuna ima dainang mandok molo borhat hamu anaha tu bagas ni Tulang mu na ingkon do boanon mu sipanganon na tabo laho palashom roha ni Tulangmu sotung mangembal hamu, jadi Rajanami na marningot ma hami di tona i, ido umbahen na huboan hami sipanganon na tabo laho palashon roha ni angka Tulang.
Protokol ni Parboru
Mauliate ma tutu Amangboru, ingot do hamu antong di poda ni namboru nami, Horas ma di hamu.
Borunami… asa jolo sigati hamu jo boan-boan ni paribanmu.
Alusni Boru ni Parboru
Di hamu hula-hulanami nunga husigati hami, jala suman do. (lapatanna lengkapdo / adong do di si “ namargoar” manang tudu-tudu ni sipanganon).
Protokol ni Paranak
Borunami… asa dongani hamu paturehon di pudi (diboan ma tu dapur asa dihobasi satongkin, mangaturhon na margoar di ginjang ni talam na bolak, alana satongkin nari ingkon tangkas do dihatahon hasahatan ni i di adopan ni parboru andorang so rap marsipanganon).
Protokol ni Paranak:
“Di hamu Tulang, molo naung rade hamu, asa ro hami nian mandapothon hamu.” (maksudna laho pasahat tudu-tudu ni sipa-nganon)
Protokol ni Parboru:
“Di hita namardongan tubu, Raja ni Boru, Bere, dohot Raja ni Dongan Sahuta, ala naeng ro ma Raja ni Pamoruonta mandapothon hita, asa rap manjalo ma hita.”
Protokol ni Paranak:
“Di hamu Tulangnami (ndang apala didok dope hula-hula) di ari na uli di bulan na denggan on ro do hami pamoruonmuna pasahat tudu-tudu ni sipanganon na marsaudara, tudu-tudu ni panggabean parhorasan ma on di hamu Rajanami. Molo tung songon on pe naboi hupasahat hami di tingki on, las ma rohamu manjalo.
“Songon hata ni situa-tua ma dohonon,
Huta tano bato parasaran ni leang-leang,
Horas ma di hamu na manjalo, horas di hami namangalean.
Diolophon natorop, “horas ma tutu!”, laos masijalangan.
Protokol ni Parboru:
“Di hamu Raja ni Pamoruonnami, hami pe naeng ro ma mandapothon hamu.”
Laos digorahon ma boruna nasida asa di-boan nalaho sipasahaton nasida, ima dekke simudur-udur.
“Di hamu Raja ni Pamoruonnami, di son hupasahat hami tu hamu dekke simudur-udur, dekke sitio-tio, dekke sahat, dohot pangidoan tu Tuhanta, asa sai mudur-udur ma hamu tu dolok tu toruan, tio ma aek inumonmuna, jala sahat ma angka nauli angka nadenggan di hamu.” Diolophon angka natorop, “Ima tutu.”
Protokol ni Parboru:
“Ala hamu do na ro mandapothonhami Amangboru, ba asa marsipanganon hita, sian hamu ma namamboan tangiang. Hupasahat hami ma tu hamu.”
Protokol ni Paranak:
“Nauli ma i Tulang.” Dipangido ma donganna mambahen tangiang mangan. Jala dung simpul tangiang mangan laos didok ma hata ni sipanganon i,
Marjomutma hita.
Diolophon natorop, “ima tutu!”
Protokol ni Parboru:
“Di hita na mardongan tubu, Raja ni Boru, Bere, lumobi di Raja ni Dongan Sahuta, molo tung di jolo ni hasuhuton pe tudu-tudu ni sipanganon on, ba na rap mangadopi ma hita di son.” (Diolophon nasida).
Dung i disuru ma pamoruonna maneati aliang-aliang dohot ate-ate ni sipanganon i (somalna nian, sian pamoruan ni paranak do, alai dos ni roha nama i).
Protokol ni Paranak:
Manariashon, patamahon tu dongan tubuna dohot uduranna taringot tu dekke naung dijalo nasida sian parboru.
“Di hita namardongan tubu, suang songon i di Boru, Bere nami, molo tung di jolo ni hasuhuton pe dekke napinasahat ni Raja i, naung rap manjalo ma hita di si ate?” Diolophon uduran ni paranak, “nauli.”
DUNG SIDUNG MARSIPANGANON
Protokol ni Parboru:
“Di hamu Raja ni Pamoruonnami, nangkin tangkas do dipasahat hamu tu hami tudu-tudu ni sipanganon na marsaudara.
Didok hata ni natua-tua, Andorang so diseat raut jolo diseat hata.”
“Beha Amangboru, tarsongon dia partording ni tudu-tudu ni sipanganon naung pinasahat muna on tu hami?”
Protokol ni Paranak:
“Nauli Tulang. Taringot tu tudu-tudu ni sipanganon naung hupasahat hami tu hamu Rajanami, ba surung-surungmuna do i. Botima Tulang!”
Protokol ni Parboru:
“Mauliate Amangboru. Gabe jala horas ma di hamu.”
“Di hita namardongan tubu, Raja ni Boru, Bere, lumobi di Raja ni Dongan Sahuta, nunga tangkas husungkun hami Raja ni Pamoruonta, didok nasida ia tudu-tudu ni sipanganon i, ba didok nasida surung-surungta do i. Beha saonari ma tabagi?”
Dialusi pihak (horong) parboru, “Annon ma tabagi.”
“Antong molo songon i, di hamu Borunami, asa boan hamu jala pature hamu tudu-tudu ni sipanganon on. Unang lupa hamu asa pasahat hamu tangkas jambar tu Raja ni Dongan Sahuta, ate!”
Note : Somanl ni parbagi jambar di ulaon Patua Hata/Marhusip
Ala tangkas do dihatahon surung-surung ni parboru tudu-tudu ni sipanganon na pinasahat ni paranak i tarsongon on ma parbagi jambar.
Contoh suhut parboru Raja Pane.
Raja Dori = Namarngingi Parsiamun Raja Boltok = Namarngingi Parhambirang Boru tubu (boru suhut) = Osang parsiamun Boru (boru ni punguan Sitorus). = Osang parhambirang Raja Parhata = Somba-somba Dongan Sahuta = Soit Haha/Anggi Raja Pane (Suhut) = Angka jambar na tading termasuk mai Ihur-ihurProtokol ni Paranak:
“Suang songon i di hamu Borunami asa pauli hamu dekke naung tangkas tajalo sian Raja i nangkin.”
Protokol ni Parboru:
“Boha Amangboru, nunga boi tatorushon panghataionta?”
Protokol ni Paranak:
“Nauli Rajanami.”
Protokol ni Parboru:
“Alai mangido tingki hami satongkin, asa jolo mangalap hata jala masipasangapan jolo hami na mardongan tubu.”
Songon on ma hatana: “Di hita na mardongan tubu, Raja ni Boru, Bere, Raja ni Dongan Sahuta, ala naeng mulaanta ma panghataion, asa martangi-tangian hita. “Jala laos songon i ma di hita namardongan tubu. Songon naung somal taulahon, ala hami haha doli muna ma nuaeng songon hasuhuton bolon, jadi hamuma na gabe raja panungkun, raja hata, di ulaonta on.
“Songon hata ni situa-tua namandok:
Molo tinallik huling-huling tarida ma holi-holi. Molo haha na gabe husuhuton, ba anggina na ma na gabe panamboli.Jadi di hami haha dolimu Raja Pane ma nuang hasuhuton ma hamu anggi doli Raja Dori dohot anggi doli Raja Boltok ma na gabe panamboli.
Dijalo Raja Dori ma pangidoan ni suhut (protokol ni Parboru) i.
Mewakili Raja Dori :
Tohodo tutu na nidokni hahadoli
Molo tinallik huling-huling tarida ma holi-holi. Molo haha na gabe husuhuton, ba anggina na ma na gabe panamboli.Songon naung somal taulahon di hita namarhaha maranggi Sitorus, ala haha doli Raja Pane ma nuaeng hasuhuton, ba dohot on pinasahatma tu anggi doli Raja Boltok na gabe Parsinabung (Raja Hata)
Songonima Raja Boltok mardosni roha ma nasida ise nagabe Parsinabung (somalna nunga di sepakati hian ise nagabe Parsinabung).
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma di hamu suhutnami. Tangkas do dipasangap hamu hami dongan tubumu. Hujalo hami ma pangidoanmuna i. Toho do i tutu, sada songon daion mual do hita nasailaon, si sada anak si sada boru. Sahali nari mauliate ma di suhut-nami.”
Laos ditorushon ma panghataion tu Paranak. “Di hamu Raja ni Pamoruon nami, molo dung rade hamu asa tapungka manghatai.”
Protokol ni Paranak:
“Nauli Rajanami, alai lehon hamu jolo tingki di hami pamo-ruonmuna, asa jolo masipasangapan hami namardongan tubu.” (dioloi parboru).
Jala dung dos roha ni paranak, ditontuhon ma sahalak Parsinabung nasida. Jala langsung ma Parsinabung i manghatai.
NB: Nian sian mulana pe nunga hira tangkas ise na gabe Parsinabung, baik sian pihak parboru songoni nang pihak paranak. Alai i do huroha seni dohot pangalaho ni ruhut-ruhut paradaton i, lumobi di na manat mardongan tubu.
Parsinabung ni Paranak:
“Tulang Raja Bolon, nunga rade hami.”
Parsinabung ni Parboru:
Mangkatai ma hita Raja ni Boru. Nunga tung las rohanami manganhon sipanganon nabinoanmuna i. Bosur hami mangan indahan na las, sangat marlompan juhut na tabo dohot minum aek sitio-tio. Asi ma roha ni Tuhanta, sai dipasu-pasu ma i, asa pamurnas ma i tu daging, saudara tu bohi, sipalomak imbulu ma i, sipaneang holi-holi, jala sipasindak panaili.
“Mauliate ma di hamu. Jala dohonon ma songon hata ni situa-tua:
Bagot namarhalto na niagatan di robean, Horas ma hami namanghasagathon, ditambai Tuhanta ma di hamu namangalean. “Asa jolo ninang-nang do asa ninung-nung, jolo pinangan do asa nisungkun”. Namanungkun ma hami tu hamu Raja ni Boru taringot tu sintuhu ni indahan masak dohot lompan na tabo i. Dia ma matana, dia ma haltona, Dia ma hatana, dia ma nanidokna.”Parsinabung ni Paranak:
“Gabe jala horas, Rajanami. Namanungkun ma Raja i di hata ni indahan masak dohot lompan na sosadia i. Alai jumolo ma hupasahat hami mauliate. Malambok pusu hami di panjalo, di panjangkonmu tu hami pamoruonmuna on.
“Taringot di sungkun-sungkun ni Raja i, ia hata ni sipanganon i songon hata ni natua-tua ma dohononnami Rajanami:
“Taringot tu hatana, panggabean parhorasan do Rajanami. Botima!
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma Raja ni boru, panggabean parhorasan do hape haroromuna di tingki on. I do nataparsinta. Alai, sai marangkup do inna nauli, mardongan do nadenggan. Asa siangkupna songon nahundul, jala siudurna songon namardalan.Namanangkasi ma hami di hamu boru,
Asa tangkas ma uju ni Purba, tangkasan uju Angkola, Tangkas ma tutu hita maduma, tangkasan ma hita luhut mamora.“Tangkas ma dipaboa Amangboru tu hami asa adong sibegeon ni sipareon jala sitiopon di roha. Botima!”
Parsinabung ni Paranak:
“Tangkas ma tutu paboaon tu Raja i, siangkup ni panggabean parhorasan di haroronami mandapothon hamu di tingki on i ma:
“Ro alu-alu ni anaknami tu hami, paboahon naung tangkas masitandaan jala masihaholongan dohot boru ni Raja i sian bagas on. Didok tu hami, ‘Bapatua laho ma hamu mandapothon Tulang Marga Sitorus na marhuta di Jln Putrisma VII/5 Perumnas 4 Karawaci – Tangerang, ala nunga masihaholongan hami dohot boru ni Tulang i, jala nunga mardos ni roha, satahi-sapanghilaan hami laho mamungka parsaripeon,’ ninna alu-aluna tu hami Rajanami.
“Tarsonggot do hami umbege alu-aluna i, nang pe las roha-nami. Alana, tingkos do di rohanami, ro anaknami tu bagas muna on. Alai, molo hurimangi hami dirinami tung na so barani dope hami mandapothon Raja i, molo sian hadirionnami. Alai, ala las ni roha dohot holong do namamboan hami dohot anaknami ro tu jolo ni Raja i di tingki on, jala nunga tangkas huida hami, minar-minar do bohimuna manjangkon haroronami, on pe Tulang, molo tung siat elek-elek pangidoannami, asa unang holan hata ni naposo be hata ni nasida nadua i, asa tatingkathon nian gabe hata ni angka natua-tua.
“Jadi Tulang, napatua hata ma haroronami di tingki on. Asa i ma elek-elek pangidoan nami. Botima!”
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma Amangboru”.
“Asa di hita namardongan tubu, Boru, Bere, suang songoni Raja ni Dongan Sahuta, nunga tangkas tabege sian pamoruonta di haroro nasida, i ma di napatua hata. Andorang so nilehon tingki di laho mangido pandapot sian hita, jolo tapatangkas ma jolo borunta, ate, manang natutu do dijalo hata sian anak ni pamoruonta.
Alai amangboru na manangkasi ma hami alana torop do borunami di bagas on na dia ma i nuaenga jala ise ma goarna, asa hutangkasi hami boru nami”.
Dung di dok paranak goarni si boru na tinodo ni anakna, di suru Parsinabung ni Parboru ma tu boruna :
“Di hamu borunami, sungkun hamu jolo maenmu.”
Alus ni boru sian pudi: “Sintong jala tutu do Amang nanidok nasida i.”
Dung i ditorushon ma muse panghataion:
Parsinabung ni Parboru:
“Asa di hita namardongan tubu, Boru, Bere, Raja ni Dongan Sahutanami asa talehon pandapotta. Jala parjolo ma sian dongan tubu, haha doli/anggi doli, Boru, Bere, Dongan Sahuta.”
Hata sian haha doli/anggi doli, Boru, Bere, Dongan Sahuta manolopi nauli nadenggan sude. Jala ndang apala ris jala sude manghatai, alai porlu do lehonon tingki tu nasida.
“Mauliate ma di hamu saluhutna. Jadi nuaeng pe hupasahat ma jolo tu suhut nami di jabu on.
Suhut/Paidua ni Suhut:
“Mauliatema, molo sian hami hasuhuton, sian mulana pe nunga tangkas hupasahat tu hamu haha/anggi. Sisada hata ma hita, bulung ni dakkana do bulung ni rantingna, ulaon ni hahana do ulaon ni anggina. Tandokmu do tandokku, pandokmu do pandokku. Jadi gabehon da amang. Ima sian hami hasuhuton. Botima!”
Parsinabung ni Parboru:
“Jadi di hamu Raja ni Pamoruonnami, nunga dibege hamu angka pandapot sian hami. Nunga satolop hami asa hujalo hami ma haroromuna di napatua hata. Sai didongani Tuhanta ma hita sude jala dipasu-pasu angka ulaonta. Botima! Horas ma di hita saluhutna.”
2. Marhusip (Mangarang-rangi)
Ulaon patua hata dohot marhusip nasomal diulahon di Jakarta, gabe sada ulaon do i (sada paket). Sada tinembak dua hona.
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate. Malambok pusu rohanami Tulang, di naung tangkas dioloi hamu elek-elek pangidoannami di napatua hata. Huulakhi hami mandok mauliate ma di hamu Rajanami.
“Alai Tulang, songon i do huroha pangalahona, molo tung siat muse elek-elek pangidoannami, asa tauduti ma nian tu namarhusip nagogo manang mangarangrangi di angka ulaon na mangihut, na mardomu tu sangkap (rencana) parsaripeon ni anaknami dohot boru ni Raja i, marlambas roha ma Raja i mangoloi pangidoannami. Botima.”
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate di Raja ni Pamoruonnami. Andorang so hualusi hami lehon hamu jolo tingki, asa mangalap hata dohot tahi di hami angka namardongan tubu, boru, bere, nang di raja ni dongan sahutanami.
Ditariashon ma tu sude horong ni parboru i taringot tu ulaon parhusipon. Jala sude manolopi (setuju).
“Ala nunga dos rohanta, mauliate ma!”
“Ipe di hamu Raja ni Pamoruonnami, taringot tu pangidoanmuna i hujalo hami ma i, songon dia husip-husip manang angka diama naung disangkapi rohamu, Hupasahat hami ma tingki tu hamu asa hamu ma namanariashon. Botima!”
Parsinabung ni Paranak:
“Gabe jala horas ma Tulang. Nunga tamba las ni rohanami. Songon nahudok hami nangkin, diharoronami tu bagasmuna on ala ni alu-alu ni anaknami naung ro tu bagasmuna on, jala sai dihatahon do tu hami haburjuonmuna. Santabi ma Rajanami, didok natua-tua, ida-ida do tu nabutong, jora-jora tu namale. Asa nunga tangkas huida hami di haburjuonmuna marboru.
“Tulang, andorang so hutariashon hami husip-husip dohot pangidoannami, mangido tingki hami satongkin namarhaha-anggi asa masipasangapan jolo hami, songon i tu boru dohot berenami.
“Di hita saluhutna, nian andorang laho borhat pe hita tu bagas ni hula-hulanta di jabuon, nunga sada tahinta jala sisada pangidoan hita laho mangelek dohot pasahathon angka pangidoanta. Beha, ahu ma napasahathont elek-elek pangidoanta ?” Ditolopi sude sian horong ni paranak.
“Di hamu Tulang, Nantulangnami, dohot sude hamu na huparsangapi hami. Sian hami pamoruonmu mangido mangelek hamu, asa tung sangap hamu, Rajanami, hami ma nian na pabolak amak jala tomu-tomuon nami ma haroro ni Raja i dipogu ni alaman nami, jadi ulaon taruhon jual ma nian Rajanami laos ulaon sadari (paulak une).
“Taringot tu somba ni uhum, somba ni adat manang sinamot, Rajanami, nunga dos rohanami dohot tahinami, asa sisahali mangelekhon, sahali manombahon ma hami tu hamu, Rajanami, sitombol. I ma jolo elek-elek pangidoannami.”
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma di Raja ni Pamoruonnami. Nunga tangkas hubege hami pangidoan muna i, i ma di sangkapmuna ulaon taruhon jual, ulaon sadariTarsingot di ulaon taruhon jual ido sasintongna Paranak do na pabolak amak laho hundulan ni hula-hulana (Parboru).
Tarsingot di pangidoanmuna na sahali manombahon hamu di sinamot ni borunami, asa tangkas taingot ndang namarhata sinamot do pe hita Amangboru.
Songon pangidoanmuna nangkin, namarhusip-husip dope hita di tingki on. Alai nadenggan ma i tutu, ingkon jolo nirangrangan do angka nanaeng ulahononta haduan. Asa hupasahat hami ma jolo panghataion on tu hami na mardongan tubu, boru, berenami, nang di raja ni dongan sahutanami.
Haha/anggi dongan tubu:
“Di hamu pamoruonnami, taringot di ulaon taruhon jual dohot ulon sadari, mauliate ma. Alai molo taringot tu sinamot ni borunami, tung tangkas jala godang pasahat hamu, asa las rohanami hula-hulamu. Asa ndang apala horbo, hoda dohot angka mas hupangido hami, alai tangkas ma godang bahen hamu, Amangboru. Botima!”
Boru, bere, pariban:
“Molo sian hami, songon nanidok ni hula-hula/tulangnami nangkin do. Asa las roha nasida, pasahat hamu godang sinamot ni paribannami i. Botima!”
Dongan sahuta:
“Mauliate ma di hasuhutonnami di jabuon na mangalehon tingki manghatai tu hami. Sian hami, molo dung dos rohamu, denggan masipaolo-oloan, na marhula-marboru asa dapot ma tarida di si songon hata ni natua-tua:
Gabe ma jala horas sian hami dongan sahuta, botima.
Parsinabung ni Parboru:
“Di hamu Raja ni Pamoruonnami, nunga apala tangkas dibege hamu di angka panghataion dohot pangidoan sian hami. Taringot di pangidoanmuna, ulaon sadari, hujalo hami ma i. Alai taringot di sinamot ni borunami, di dok hamu sisahali manombahon jala sitombol, Amangboru tarsingot tu suhi ni smpang na opat dohot panandaion tangkas do padalanonmu di tongan ni mangajana ate.
Jadi asa tung tangkas godangma pasahat hamu, songon nidok ni natua-tua,
Nunga pitu lilinami, paualu jugianami, Nunga uli nipinami, ai gok ma sinamot di hajutnami.“Ipe Raja ni Boru, huoloi hami ma pangidoanmuna i jala tangkas ma hatahon hamu sian i.”
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate ma di hamu Rajanami. Suang songon i di paribannami dohot raja ni dongan sahuta ni Raja i. Malambok pusu jala lumbang panghilalaannami di naung tangkas dioloi hamu angka pangidoannami. Suang songon i di sinamot ni Boru ni Raja i, na naeng parumaennami, ima sitombol. Ia godang ni sinamot na laho sipasahatonnami Rajanami, Rp 10.000.000 (sampulu juta rupiah) ma. Asa las ma rohamu jala gabehon hamu ma i Rajanami. Botima!
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma di Raja ni Pamoruonnami, nunga tangkas hubege hamu sinamot ni borunami, godangna Rp 10.000.000 (sampulu juta rupiah). Jadi di hita pe na mardongan tubu, lumobi hasuhutonnami, songon i di boru, bere, dohot dongan sahutanami, ala nunga dos rohanta jala taoloi nangkin pangidoan ni pamoruonta, ba taoloi jala tagabehon ma i.
“Alai, di hamu Raja ni Pamoruonnami, taringot tu jambar na gok ima suhi ni ampang na opat dohot panandaion, asa tangkas muse pasahat hamu tu hami. Taringot tu bilanganna, hupasahat hami ma tu hamu haduan marhite suhutnami.”
Catatan:
Sijalo suhi ampang na opat ima nanidok:
- Sijalo bara (amang tua/amang uda ni boru muli),
- Simandokhon/simanggokhon (iboto ni boru muli naung hot ripe, molo so adong boi do sian ama manang ompung martinodohon),
- Pariban (haha ni boru muli manang namboruna),
- Tulang (iboto ni inang ni boru muli).
Ia sinamot ndang tarmasuk suhi ni ampang naopat, alai upa suhut ma i langsung tu nampunasa boru muli.
Taringot tu panandaion, boi ma ditorushon tu:
- Haha-anggi, anak manjae sian namartinohon ni hasuhuton.
- Ompu suhut ni namuli
- Ompu bao ni namuli
- Parorot (namboru ni boru muli)
- Paidua ni suhut, sian angka ompu namartinodohon, dst.
Parsinabung ni Parboru:
“Naporlu muse tahe Amangboru, taringot tu si jalo tintin marangkup, tu haha parhundulnami, tulang ni nanaeng helanami, narap paradehon ma hita di ulaon i muse.
Parsinabung ni Paranak:
“Nauli ma i, Rajanami.”
Parsinabung ni Parboru:
“Di hamu Raja ni Pamoruonnami. Asa dos tuatna, dos nangkokna, molo tung adong sidohonon manang pangidoan mu tu hami. Hupasahat hami ma tingki on tu hamu.”
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate ma Rajanami. Adong do sipangidoonnami tu hamu. Namauas jala masihol do hami di angka tangiang dohot pasu-pasu sian hamu Rajanami. Jala molo sian elek-elek pangidoan nami, asa sude ma hami pamoruonmu ulosanmu dohot ulos herbang di ulaon i muse. Songon i ma pangidoan nami.”
Parsinabung ni Parboru:
“Pos ma rohamu Amangboru, sude do hamu pasu-pasuonnami, lumobi di tangiangnami. Alai songon ulos herbang sipasahaton nami tu hamu, bilanganna 11 (sampulu sada) lembar ma. Alai sude do hamu muse dapot ulos nang pe sian ulos-ulos natinonun sadari.
“Hombar tusi tahe Amangboru, taringot tu ulos-ulos i dohot pinggan panganan, dos ma rohanta ate, asa marsinakkohi tangga ni balatukna (masialusi di ibana be) ma hita Raja ni Boru?”
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate ma Rajanami. Hujalo jala hugabehon hami ma i.”
Parsinabung ni Parboru:
“Naporlu muse hataanta ima taringot tu teknis ni ulaon, ari ni ulaonta i, tempat (gedung), angka undangan. Hombar tu si dumenggan hamu na patorangkon.
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate ma Raja nami. Tarsongon on ma konsep manang rencana nami:
- Partumpolon di gareja ………………….. tangga……….. pukul ……………
- Ting-ting parjolo tanggal ………….ting-ting paduahon tanggal ………….
- Pamasu-masuon tanggal…………, di gareja (tempat) ……….….
- Sibuha-buhai di ………… pukul …………..
- Ulaon unjuk (pesta) di alaman ni paranak di gedung …… alamat…………..
- Godang ni undangan tu parboru ….. undangan, di paranak ……….undangan.
- Dohot angka na asing dope.
Parsinabung ni Parboru:
“Mauliate ma di hamu pamoruon nami. Taringot di angka parjambaran, nasomal i ma ate? Jala sidapot solup ma hami hula-hulamu. Alai, molo boi botoon nian, antar songon dia panjuhuti di ulaon i.
Parsinabung ni Paranak:
“Nunga dihusiphon suhutnami. Molo panjuhiti ima namar-miak-miak (pinahan lobu/B2), i do Raja nami.”
Parsinabung ni Parboru:
“Ala nunga hira sude tahatai, tarang-rangi di sangkap ni ulaonta, saonari sahat ma hita tu namarhata si gabe-gabe. Hami sian hula-hula ma napasahathon jala hamu sian pamoruonnami ma namangampu, ate!
Alai andorang so taujungi dijahahon majolo angka keputusan naung disurati hasil husip-husip dohot naung dirang-rangi (notulen). Boi do sian parboru manang paranak manjahahon keputusan i.
Dung sidung manjahahon notulen di udutima muse.
Amangboru asa lehon hamu jo tingki di hami laho mangalehon poda tu borunami.
Parsinabung ni Paranak:
Nauli Tulang.
Parsinabung ni Parboru:
Mangalehon poda tu boruna asa unang be mampar rohana jala patoranghon nunga manghatai natua-tua.
Parsinabung ni Paranak:
Suang songoni do hami Tulang lehonon nami do poda tu anak nami.
Mangalehon poda tu anakna asa unang be mampar rohana jala patoranghon nunga manghatai natua-tua.
Sekaligus menyuruh ke dua calon mempelai untuk menyalami semua yang hadir.
Suhut/Paidua ni Suhut sian Parboru:
“Mauliate ma di hita saluhutna, lumobi di Tuhanta. Jumolo hupasahat hami mauliate di dongan tubu, haha/anggi, raja ni boru, bere, dohot raja ni dongan sahuta nami, ima di naung rade rohamu mandongani hami ..dst. Suang songon i di pamoruonnami marga.., dohot uduranmuna .dst.
Parsinabung ni Paranak:
“Hita pe na ro tu bagasan ni hula-hulanta di son, dos ma rohanta. Molo namangampu hata nauli nadenggan sian hita, langsung ma tu haha/anggi doli hasuhutonnami. Botima!”
Suhut/Paidua ni Suhut sian Paranak:
“Mauliate ma di Tuhanta, mauliate ma di hamu sude hula-hulanami, pariban dst.
Parsinabung ni Parboru:
“Nunga denggan mardalan ulaonta sadari on, jala nunga godang tahatai, tarangrangi na hombar tusi, jadi asa mardalan ma ingot-ingot (hepeng).
(Nunga diparade hian hepeng laho ingot-ingot i. Dipasahat pihak paranak ma i tu Parsinabung ni Parboru, jala Parboru pe diparade do hepeng ingot-ingot si pasahathon na tu Parsinabung ni Paranak, jala somal taida adong indung ni ingot-ingot i ima na gabe di Parsinabung ni Parboru dohot Parsinabung ni Paranak).
Hata umpasa sian Parsinabung ni Parboru :
Nunga jumpang tali-aksa ihot ni ogung oloan Nunga sidung sude hata, ala tangkas do hita masipaolo-oloan Bulung ni losa ma tu bulung ni indotBulung motung mardua rupa,
Sude na tahatai i ingkon taingot
Asa unang adong hita na lupa ….; Ingot-ingot; ingot-ingot; ingot-ingot.
Diolophon natorop.
Note : Dibagi ma ingot-ingot i jala ingkon sude do na ro di ulaon i dapotan ingot-ingot, kecuali hasuhuton bolon Paranak dohot Parboru.
Parsinabung ni Parboru:
“Boha Amangboru, ala nunga renta jala singkop be ulaonta, asa taujungi (tatutup) di bagasan ende dohot tangiang. Boha Amangboru, ise ma namanutup?
Parsinabung ni Paranak:
“Mauliate ma Rajanami. Sian hamu ma namanutup.”
Parsinabung ni Parboru:
“Dos ma rohanta. Ala di son do amparaniba St ………. ba pinasahat ma tu nasida.”
Marende jala ditutup ma dohot tangiang. Sambil mangaso (istirahat) satongkin, manghata-hatai, dihobasi boru ni hasuhuton parboru ma di dapur siboanon ni paranak, ima dekke, songon ulak ni sipanganon nabinoan ni paranak, laos tu panci manang sambongna i ma i dibahen, jala tangkas dipasahat tu pihak paranak. Masijalangan ma jala marhehe nauli ma angka tutur. Ima sahatna. Gabe ma jala horas!
Catatan:
Ise nagabe Parsinabung (Raja Parhata) di ulaon Patua Hata & Marhusip laos ibana do na gabe Parsinabung (Raja Parhata) di ulaon unjuk (pesta adat)
Di acara marhusip (mangarang-rangi), molo pangoli naeng mangalap paribanna (boru tulang) laho gabe ripe (isteri), porlu ingoton:
- Tingki namangelekhon somba ni adat berupa sinamot Parhata ni Paranak, unang be mangihut hata “sitombol” manang “rambu pinudun”, songon i hata “ulaon sadari”. Alana, paribanna do dialap pangoli jala na patio mata ni mualna do i muse. Alai sudena i tu dos ni roha ma.
- Tulang ni pangoli unang be didok sijalo tintin marangkup, alai gabe sijalo surung-surung ma i.
- Ulaon sadari (paulak une) dipatupa di ari namangihut sesuai tu dos ni roha ni Parboru dohot Paranak.
Pinadomuni (dirangkum oleh) :
Sampe Sitorus, SE (A. Hitado Managam Sitorus) Medang Lestari B3/K11 08129052462Referensi & Daftar Pustaka :
1. Jambar Hata, T.M Sihombing, CV Tulus Jaya
2. Dalihan Natolu Nilai Budaya Suku Batak, Drs. DJ Gultom Rajamarpodang, CV Armada –Medan
3. Garis Besar Ruhur-Ruhut Paradaton Sitorus, Buku Parsadaan Raja Sitorus Dohot Boruna (PARSIBONA) JABOTABED
4. Situs Simanjuntak Sitolu Sada Ina http://simanjuntak.or.id
5. Situs Partungkoan http://tanobatak.wordpress.com
6. St. D.P.Hutagalung/Br. Simorangkir (O. ni Salomo) http://www.rajaparhata.com
9. Panuturiaon ni angka natua-tua.

Tung na denggan ma on tu angka dongan na margiot/olo gabe Raja Parhata.
Mauliate ma di na patariparhon on melalui media on.